Meditatie is terugkeren naar de bron
De thuiskomst na een lange reis
De terugkeer naar dat waar je uit bent voortgekomen is als de thuiskomst na een lange reis. Je kwam voort uit dat Ene, je leefde – ook toen je je afgescheiden en alleen voelde – in dat Ene, en nu weet je dat er niets anders is dan Dat.
Omdat je het in alles herkent – het sluit niets uit – ben je niet langer in conflict met je eigen ervaringen. Alles is welkom, alles wordt met open nieuwsgierigheid ontvangen. Dat Ene is wat je bent, dat Ene is wat alles is. Liefde datgene wat alles verbindt.
De verschuiving in perspectief
Dit kunnen verwelkomen van iedere ervaring komt voort uit een radicale verandering van perspectief. Niet langer is het nodig voortdurend aandacht te geven aan wat je voelt, denkt of vindt. Ook het voortdurend in beslag worden genomen door werk en routine valt weg. In plaats daarvan is er altijd aanwezige, open onbegrensde helderheid. Oordeelloos zien.
Deze verandering wordt vooral mogelijk door meditatie. Door te gaan zitten en bewust aandacht te geven aan de stroom van gedachten, beelden en gevoelens, leer je de voortdurende onrust in jezelf kennen. Zonder dat je het doorhad, leefde je in een constante onrustige stroom van steeds wisselende verschijnselen die alle aandacht opeiste.
De ontdekking van stilte
Maar iets in ons neemt niet deel aan deze onrust. We kunnen leren om onze aandacht daarop te richten en te kijken vanuit iets wat stil, open en vredig is. We kunnen leren zien dat wij die stilte zijn. Dat wat zo echt leek – gevoelens, gedachten, herinneringen en fantasieën – zal dan langzaam verbleken in het licht van open bewustzijn.
We keren terug naar het centrum en zien dat de essentie van het leven intelligent, creatief en helder is. Vanuit hier kijkend naar de show is alles verrukkelijk. Dat wat heel is, houdt van dat wat tijdelijk, gefragmenteerd en onvolledig lijkt. Het verwelkomt alles, zoals een moeder haar kind liefheeft.
Niet wij ervaren het leven, maar het leven ervaart ons. Deze verandering van perspectief creëert een ontspannen alert zijn dat van nature geniet van wat zich aandient. We werken mee, reageren met een zeker gemak en vrolijkheid op onverwachte gebeurtenissen, omdat we weten dat alle verwachtingen “mind-made stuff” zijn.
Ontwaakt zijn is geen conclusie
Maar deze houding kan niet ontstaan door alleen maar intellectueel begrijpen. "Ja, ja, ik heb dit wel vaker gehoord, ik weet waar dit over gaat." Nee, dat weet je niet. Ontwaakt zijn is niet het wel weten. Integendeel zelfs. Je leeft niet in conclusies, maar in verwondering.
Open helderheid is gebaseerd op een diep gevoel van vertrouwen in het leven zelf. Het is geen kennis uit boeken. Spiritualiteit kan zelfs nutteloze ballast worden als het niet diep zelf gerealiseerd wordt. Wat je denkt te weten, moet je loslaten om in verwondering te kunnen kijken.
Toch hoef je het persoonlijke en individuele niet af te wijzen. De poort naar heelheid wordt gevonden door je huidige ervaring te onderzoeken. Het misverstand ontstaat door het geloof dat al die concepten, waarnemingen en herinneringen samen een “ik” vormen.
Meditatie als poort naar open helderheid
Door meditatie kun je leren deze wervelwind stil te leggen. Dan blijft open helderheid over. Een stille, liefhebbende aanwezigheid blijkt de constante achtergrond te zijn. Deze aanwezigheid is ook oneindig potentieel. Het is levend, open, bewust en onbegrensd. En dat is wat wij in werkelijkheid zijn.
Deze ontdekking wordt ook mogelijk door overgave. Door los te laten. Maar de paradox is: wij zelf kunnen niet loslaten omdat we het gevoel van controle denken te zijn. Het besluit om los te laten is zelf een vorm van controle.
Het laat los
De waarheid is: Het laat los. Zomaar en zonder reden. Omdat het tijd is. Het enige wat we kunnen doen is onszelf beschikbaar maken voor deze radicale verschuiving waarin open helderheid plotseling toeslaat.
De verdwijning van afgescheidenheid
Dan is het gevoel van afgescheidenheid niet langer mogelijk, want er is niemand meer over om dit te ervaren. Er is nog steeds ervaring, maar de schijnbare splitsing is verdwenen. De driehoek “Ik zie iets” wordt het ene zien.
De bereidheid om te onderzoeken
De bereidheid om je eigen verhaal te onderzoeken is een sleutel. Maar dat je iets voelt, denkt of ziet, bewijst niet dat het waar is. Er is een gevoel, een gedachte, een waarneming, en na een tijdje komt er weer iets nieuws. Vind degene die het gevoel heeft gevoelens te hebben. Zoek degene die de gedachte gelooft dat dit hem overkomt.
Wie ziet dit? Wie ervaart dit? Is er een denker die gedachten denkt? Is er een voeler die gevoelens voelt? Dit soort vragen vergroten de bereidheid om los te laten. Ook toewijding, devotie en overgave kunnen deze bereidheid verdiepen.
Intimiteit met het leven
Wat er dan ontstaat, is een onvoorwaardelijke intimiteit met al het leven. Een vriendelijk en zacht omarmen van iedere ervaring. Soms opent deze diepte alles langzaam, andere keren als een stortvloed. Ontwaken is niet altijd zachtzinnig.
De verrukking van open helderheid
Maar als deze intimiteit eenmaal volledig aanwezig is, is er alleen nog maar geluk en vrede. Alles wordt verwelkomd. Soms komt er nog een onprettig gevoel voorbij, maar dat is geen probleem. Het lost zichzelf op, waarna er een natuurlijke terugkeer is naar de stille verrukking.
Wanneer alles wordt gezien vanuit open helderheid, wordt het leven ervaren als een moeiteloze stroom. Er is geen strijd meer met wat verschijnt. Vreugde en pijn verliezen hun greep. Relaties worden vrijer en liefdevoller. Het leven wordt een dans van openheid zonder de behoefte om iets vast te houden of af te weren.